
دماوند کجاست و چرا باید به آنجا سفر کنید؟
دماوند، شهری در ۷۴ کیلومتری شرق تهران، با جاذبههای طبیعی خیرهکننده، آبوهوای مطبوع و مناظر بکر، پناهگاهی ایدهآل برای گردشگرانی است که به دنبال فرار از شلوغی و هیاهوی پایتخت هستند. این شهر با سابقهای کهن، از کهنترین سکونتگاههای ایران به شمار میرود و هر ساله میزبان مسافرانی است که میخواهند با تاریخ و طبیعت غنی ایران آشنا شوند.
فاصله دماوند تا تهران تنها حدود یک ساعت و نیم رانندگی است و این نزدیکی، فرصتی بینظیر برای سفرهای کوتاه و یکروزه به دل طبیعت دستنخورده این منطقه فراهم میکند. در ادامه، به بررسی برجستهترین جاهای دیدنی دماوند میپردازیم تا برنامه سفرتان را غنیتر سازیم.
آشنایی با جاذبههای دماوند
برای شناخت عمیقتر جاذبههای دماوند، با ما همراه شوید و سفری مجازی به این بهشت طبیعی و تاریخی داشته باشید.
۱. قله دماوند
قله دماوند، به عنوان نماد ملی ایران و نشانهای از استقامت و پایداری، در تاریخ و ادبیات پارسی جایگاه ویژهای دارد. این قله با ارتفاع ۵,۶۱۰ متر از سطح دریا، در زمستان دماهایی تا منفی ۶۰ درجه سلسیوس را تجربه میکند و منظرهای نفسگیر از برفهای ابدیاش ارائه میدهد.
برای صعود به قله دماوند، چهار مسیر اصلی وجود دارد که در همه آنها پناهگاههای مدرن و امکانات رفاهی فراهم است. این ویژگیها باعث شده سالانه هزاران کوهنورد و علاقهمند به ماجراجویی، برای فتح بلندترین قله ایران به این منطقه سفر کنند و تجربهای ماندگار از راهنمای سفر به دماوند کسب نمایند.
۲. پیست آبعلی
پیست اسکی آبعلی (Abali Ski Resort)، یکی از محبوبترین جاذبههای دماوند، در فصل زمستان به مرکزی هیجانانگیز برای علاقهمندان به اسکی و ورزشهای برفی تبدیل میشود و فرصتی عالی برای لذت بردن از برفهای تازه فراهم میکند.
این پیست شامل پنج مسیر اسکی متنوع است و با امکانات خدماتی و تفریحی کامل، حتی برای مبتدیان نیز مناسب است. علاوه بر اسکی، میتوانید از تلهکابین، تلهاسکی، زمین تنیس، پرش با کایت (Kite Surfing) و سوارکاری لذت ببرید و سفری پر از هیجان به این جاذبه طبیعی دماوند داشته باشید.
۳. دریاچههای تار و هویر
دریاچههای تار و هویر، که تنها ۵۰۰ متر از یکدیگر فاصله دارند، از زیباترین جاذبههای طبیعی دماوند هستند و با رنگ فیروزهای آبشان، منظرهای مسحورکننده به این منطقه میبخشند.
این دریاچههای دلانگیز در ۳۰ کیلومتری شرق دماوند واقع شدهاند و برای علاقهمندان به ماهیگیری، مکانی ایدهآل است؛ بسیاری شب را در کنار آنها کمپ میزنند و صبح زود به صید ماهی میپردازند. قایقرانی و شنا نیز در اینجا رواج دارد. نکته جالب، کوهی به نام «دوبرابر» است که این دو دریاچه را از هم جدا میکند و به زیبایی طبیعت دماوند میافزاید.
۴. دشت لار
دشت لار، که به «تنگه لار» نیز شهرت دارد، دشتی وسیع و زیبا در دامنههای کوه دماوند است و در سراسر آن، گلهای شقایق وحشی به چشم میخورد و فضایی رؤیایی برای عکاسی و طبیعتگردی ایجاد میکند.
به دلیل بکر بودن و عدم دخالت انسانی، این دشت در سال ۱۳۵۴ به عنوان پارک ملی لار (Lar National Park) معرفی شد. فراتر از یک دشت سبز، اینجا زیستگاه گونههای متنوع گیاهی و جانوری ارزشمند است. اگر ماجراجو هستید، میتوانید ساعاتی کنار رودخانههای کوچک و بزرگش استراحت کنید. دشت لار حدود ۱۱۰ کیلومتر از تهران فاصله دارد و برای سفرهای آخر هفته ایدهآل است.
برای تفریح در کنار آبشارهای خروشان، آبشار برف تنگه لار بهترین گزینه است. این آبشار بخشی از منطقه حفاظتشده دشت لار محسوب میشود که از سال ۱۳۷۰، شکار در برخی نقاط آن ممنوع است تا تنوع زیستی حفظ شود.
۵. چشمه سیاه سنگ
چشمه سیاه سنگ، چشمهای زیبا و سرسبز در شمال غربی شهرستان دماوند و در روستای مشا، به دلیل حجم آب فراوانش نقش کلیدی در تغذیه رودخانهها و آبشارهای اطراف ایفا میکند. این چشمه نه تنها منظرهای دلپذیر ارائه میدهد، بلکه خانهای برای گیاهان دارویی و صنعتی مانند نسترن، زرشک، شنگ، گل گاوزبان و شقایق است که در طب سنتی ایران برای درمان بیماریهای مختلف به کار میروند.
۶. منطقه تفریحی چشمه اعلا
چشمه اعلا، یکی از زیباترین نقاط گردشگری دماوند، در تابستانها با انبوه گردشگران روبرو میشود و فضایی آرام برای پیکنیک فراهم میکند. این منطقه تفریحی در هفت کیلومتری شمال شرقی تهران واقع شده و درختان بلند و سرسبز اطرافش، آن را به مقصدی محبوب برای ساکنان تهران و شهرهای مجاور تبدیل کرده است. در گذشته، آب این چشمه برای آبیاری مزارع استفاده میشد، اما如今 به عنوان منبع آب معدنی بستهبندیشده بهرهبرداری میشود.
۷. غار رودافشان
غار رودافشان، یکی از معروفترین جاذبههای دماوند، در ۱۰۰ کیلومتری شرق تهران و در جاده فیروزکوه، جنوب روستای رودافشان قرار دارد و برای کاوشگران غارنوردی تجربهای هیجانانگیز ارائه میدهد.
دهانه این غار با ارتفاع ۲۰ متر و طول ۲۹ متر، عریض و بلند است و ویژگی منحصربهفردی به آن میبخشد که در کمتر جایی یافت میشود. برای ورود به غار، حتماً از راهنمایی افراد مجرب استفاده کنید و تجهیزات ایمنی مانند کلاه، چراغقوه و طناب را همراه داشته باشید تا سفری ایمن داشته باشید.
۸. دشت مُشا
دشت مشا، در اطراف دماوند، با آبوهوای مطبوع و طبیعت بکرش، آخر هفتهها به مقصدی پرطرفدار برای تهرانیها تبدیل میشود و حال و هوایی تازه به مسافران میبخشد. این دشت و روستای مشا در ۷ کیلومتری دماوند و نزدیک جاده هراز واقع شدهاند و تنها ۵۸ کیلومتر با تهران فاصله دارند. گذراندن ساعاتی در این دشت زیبا، خاطرهای دلانگیز از برنامه سفر به دماوند برایتان رقم میزند. چشمه اعلا نیز در نزدیکی این دشت شگفتانگیز قرار دارد.
۹. برج شیخ شِبِلی
زیباییهای دماوند تنها به جاذبههای طبیعی محدود نمیشود؛ در این شهر با آبوهوای دلپذیر، آثار تاریخی ارزشمندی نیز وجود دارد که داستانهای کهن ایران را روایت میکنند.
برج شیخ شبلی، یکی از این بناهای تاریخی، در بلوار امام حسین (ع) واقع شده و در دوره سلجوقیان ساخته شده است. تاریخچه این برج ۱۰ متری به سال ۳۲۵ خورشیدی بازمیگردد؛ زمانی که مردم منطقه پس از درگذشت پادشاه، آن را به یادبود او بنا کردند.
معماری برج شیخ شبلی جالب توجه است؛ از بیرون هشتضلعی به نظر میرسد، اما از داخل یک دایره با قطر ۵ متر است که نشاندهنده مهارت معماران ایرانی است.
۱۰. حمام تاریخی محله درویش
حمام تاریخی محله درویش، یکی از بناهای منحصربهفرد دماوند، در دوران صفویه ساخته شده و نمای خارجیاش با دیگر حمامهای تاریخی تفاوت چشمگیری دارد و نمادی از معماری سنتی ایران است.
این حمام، از قدیمیترین جاذبههای دماوند، دارای دو ورودی مجزا در شمال و جنوب است که هر کدام طراحی خاص خود را دارند و بازدید از آن سفری به گذشته را ممکن میسازد.
بخش شمالی حمام وسیع است و مانند دالانی پیچیده به رختکن منتهی میشود. در قسمت جنوبی، نشیمنگاههایی با کاشیکاریهای سفید زیبا وجود دارد. مصالح اصلی شامل ساروج، ملات گچ و سنگ لاشه است که دوام و زیبایی ویژهای به بنا بخشیدهاند.
۱۱. امامزاده عبدالله و خلیلالله
بقعه امامزاده عبدالله و خلیلالله، به عنوان یکی از آثار ملی ایران و مقصدی زیارتی محبوب در دماوند، در منطقه قلعزی واقع شده است. این آرامگاه در قرن هشتم هجری قمری ساخته شده و معماری گستردهاش با استفاده از چوب، آجر، قلوهسنگ و ملات گچ انجام گرفته است. ضریح آن متعلق به دوران صفویه است و آجرکاری بخش بالایی، یادآور بناهای قرن ششم و هفتم هجری است.
۱۲. دژ گل خندان
دژ گل خندان، از مقاصد تاریخی پرطرفدار دماوند، با قدمتی به دوران ساسانیان در روستای گل خندان، شهرستان پردیس، واقع شده و در محل تلاقی رودهای بودمهن و رودهن قرار دارد. این قلعه بزرگ با چهار برج مقاوم و دیوارهایی از قلوهسنگهای عظیم، نمادی از استحکام دفاعی گذشته است.
درون دژ، تالارها و آبانبارهایی وجود داشت، اما زمان بسیاری از بخشهای داخلی را نابود کرده و تنها دیوارههای خارجی باقی ماندهاند. برخی از این دیوارها تا ۲۰ متر ارتفاع دارند و بازدید از آنها تجربهای آموزنده از میراث فرهنگی ایران فراهم میکند.
۱۳. آبشار گروبار
اگر به طبیعتگردی و گشتوگذار در دل جاذبههای طبیعی علاقهمندید، بازدید از دره گروبار در دماوند تجربهای بینظیر خواهد بود. این دره زیبا در ۵ کیلومتری شرق دماوند و محله روحافزا، پر از آبشارها، چشمهها و باغهای سرسبز است. آبشار گروبار با ارتفاع ۲۰ متر، همراه رودخانه پرآب و درختان تنومند، مکانی محبوب برای علاقهمندان به طبیعت است. در این ناحیه، آبشارهای دیگری مانند «آینه رود» نیز وجود دارد که از محبوبترینها به شمار میروند.
۱۴. آبشار آینه رود
معرفی جاذبههای دماوند بدون آبشار آینه رود ناقص است؛ این آبشار در تنها یک کیلومتری شمال شرق دماوند، میان درختان گردو و ارس واقع شده و با ارتفاع ۳۵ متر در ارتفاع تقریبی ۲۱۰۰ متری از سطح دریا، منظرهای آینهمانند از آبش ایجاد میکند.
۱۵. چشمه و آبشار تیزآب
به دلیل شرایط جغرافیایی و آبوهوایی خاص دماوند، چشمهها و آبشارهای متعددی در این شهرستان وجود دارد که هر کدام زیبایی منحصربهفردی دارند. چشمه تیزآب، در ۹ کیلومتری شمال دماوند، از دل کوهها میجوشد و طعم تند و گازدارش باعث نامگذاری آن شده است.
بسیاری باور دارند آب این چشمه خواص درمانی برای دستگاه گوارش دارد. در ۵۰۰ متری آن، آبشار تیزآب با زیبایی خیرهکننده قرار دارد. برای دسترسی، از جاده امام خمینی و سپس جاده تیزآب در شمال دماوند استفاده کنید و سفری ایمن به این جاذبه طبیعی داشته باشید.
۱۶. آبشار جنگلک
در پایان فهرست جاهای دیدنی دماوند، به آبشار جنگلک میرسیم؛ این آبشار خروشان در حدود ۷ کیلومتری شرق دماوند و در دره گروبار، با ارتفاع ۳۵ متر در بلندی ۲۳۲۰ متری از سطح دریا واقع شده است. برای رسیدن به آن، ساعاتی کوهنوردی لازم است. این دره در غرب دریاچه تار قرار دارد و مسیرش به آن دریاچه منتهی میشود. در روزهای گرم تابستان، بسیاری آبشار جنگلک را برای خنک شدن و تفریح انتخاب میکنند.
سوالات متداول
دماوند کجاست؟ دماوند شهری در ۷۴ کیلومتری شرق تهران است.
چرا باید به دماوند سفر کرد؟ دماوند با جاذبههای طبیعی زیبا، آبوهوای مطبوع و تاریخ غنی، پناهگاهی ایدهآل برای فرار از شلوغی پایتخت است.
بهترین زمان برای بازدید از دماوند چه زمانی است؟ بهترین زمان برای بازدید از دماوند بهار و تابستان است، زمانی که آبوهوای مطبوع و مناظر سرسبز را تجربه خواهید کرد.
چه جاذبههای طبیعی در دماوند وجود دارد؟ جاذبههای طبیعی دماوند شامل قله دماوند، پیست آبعلی، دریاچههای تار و هویر، و دشت لار است.
چگونه میتوان به دماوند سفر کرد؟ برای سفر به دماوند میتوانید با خودرو شخصی یا استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی از تهران به این شهر بروید.








