
آدرس بازار تجریش
آدرس بازار تجریش بسیار ساده است: تهران، میدان تجریش، واقع در مجاورت امامزاده صالح.
لوکیشن بازار تجریش روی گوگل مپ
بازار تجریش، تاریخ مصور تهران
بازار تجریش به عنوان یکی از قدیمیترین بازارهای تهران، با فضای سرپوشیده و مسیرهای مستقیم خود، از جاذبههای برجسته بازارهای سنتی پایتخت به شمار میرود. گردشگران داخلی و خارجی که به تهران سفر میکنند، برای تجربه جو واقعی ایرانی و گشتوگذار در این بازار زیبا و تاریخی، بازدید از آن را در برنامه سفر خود جای میدهند.
بازار تجریش در شمال تهران، در محله تجریش و منطقه شمیرانات واقع شده و دسترسی مستقیمی به میدان تجریش و ایستگاه مترو (Metro) تهران دارد. این بازار سنتی در واقع محلههای قدیمی سرپل و تجریش را به یکدیگر متصل میکند و از سوی دیگر به ورودی امامزاده صالح و تکیه بازار با طراحی منحصربهفرد و تاریخی آن منتهی میشود. به سوی تکیه بازار که دارای طراحی منحصر به فرد و تاریخی است، خواهید رسید.

بازار تجریش میزبان حدود ۴۰۰ حجره و فروشگاه است که نام هر کدام با خط نستعلیق زیبا بر کاشیهای فیروزهای بالای درها نوشته شده. در ساعات عصر هر روز یا روزهای تعطیل، بهویژه پیش از نوروز، بازار به شدت شلوغ میشود و جایی برای نفس کشیدن نمیماند!
به ویژه در روزهای پایانی سال و قبل از نوروز، هنگامی که در اطراف میدان و بازار تهران گردش میکنید، نه تنها صدای شلوغی مردم دور مغازهها برای خرید سال نو به گوش میرسد، بلکه حاجیفیروزهایی با تنبک و دایره به دست را نیز میبینید که خبر از نزدیک شدن سال نو میدهند.
دستفروشانی که بساط ماهی سفرهی عید، سبزههای متنوع، تخممرغهای رنگی و هر آنچه برای چیدن سفرهی هفتسین نیاز دارید، به راه انداختهاند، در کنار ترافیک سنگین تجریش، زندگی را در این ایام سرزنده و پر سر و صدا کردهاند!

بازار تجریش نه تنها به عنوان یک مکان تجاری شناخته میشود، بلکه به خاطر تاریخ و فضای فرهنگیاش، یک مرکز اجتماعی و فرهنگی بسیار مهم در تهران به شمار میرود. این بازار در کنار مساجد و امامزاده و البته شهرداری، میتواند به جرأت یکی از مقاصد دیدنی پایتخت باشد.
بازار تجریش که این روزها بهطرز شگفتانگیزی بازسازی شده، جلوهای خاص و چشمگیر به خود گرفته است. برخی از بازدیدکنندگان بر این باورند که این بازار، نمونهای کوچک از بازار بزرگ تهران به حساب میآید.
اگر شما هم به این بازار سر بزنید، پس از عبور از شلوغی و پیچوخمهای دالانها، به فضایی میرسید که یک سکوی وسیع دورادور آن را احاطه کرده و مخصوص میوه و ترهبار است. این بخش از بازار بهواقع قدیمیترین ناحیه محسوب میشود و در دوران قاجار بهمنظور برگزاری مراسمهای عزاداری محرم احداث شده است. جالب است بدانید که در آستانه عید نوروز، این قسمت از بازار بهترین مکان برای تهیه سبزه، ماهی و سایر اقلام سفره هفتسین است به جز سمنو! زیرا خرید سمنو تنها از عمه لیلا و ترشیفروشیاش انجام میشود که سالهاست دلیلی برای بازگشت اهالی تجریش شده است.
نگاهی به تاریخچه بازار
آیا تاکنون درباره تاریخچه این بازار شگفتانگیز فکر کردهاید؟ وقتی در گوشه و کنار بازار تجریش به دیوارهای نقشدار و کاشیکاریهای قدیمی برمیخورید، ممکن است دلتان بخواهد بدانید که برای ورود به کدام موزه آمدهاید یا در بازاری مدرن با نمایی سنتی قدم میزنید. بله، این بازار بیش از یک قرن قدمت دارد و از زمانهای گذشته بهعنوان یک مکان محبوب برای اهالی تجریش حفظ شده است.
در روزگاران قدیم، در محله تجریش اینقدر خانه و ساختمان وجود نداشت. بهجز امامزاده صالح و بازار سرپوشیده سنتی، تنها رودخانه تجریش و باغهای فراوانی با درختان میوه، جلوهگر بودند. بسیاری از اهالی قدیمی تهران و شمیرانات این تصویر زیبا را به خاطر دارند و اگر از آنها بپرسید، ساعتها از روزگار خوش آن دوران برایتان صحبت خواهند کرد.
با اینکه در سالهای اخیر ساخت پاساژ قائم در جوار بازار سنتی تجریش مقداری در ساختار تاریخی این بازار اثر گذاشته، اما همچنان سعی میشود تا با مرمت و حفظ حال و هوای سنتی، اصالت این بازار نقض نشود. در مورد تاریخچه بازار، نظریات متفاوتی وجود دارد؛ برخی منابع تاریخ ساخت آن را به ۷۰ سال پیش برمیگردانند در حالی که کسبه قدیمیتر، ادعای ۱۵۰ سال پیش را مطرح میکنند. جالبتر اینکه بعضی سازههای تاریخی موجود در بازار تجریش شواهدی از قدمت ۲۰۰ ساله آن ارائه میدهند.
به عنوان مثال، تکیه بزرگ تجریش، که گفته میشود بیش از ۲۲۰ سال عمر دارد، پیش از تأسیس بازار در این مکان وجود داشته است.
زیبایی و شگفتی معماری بازار تجریش
چگونه شکلگیری و معماری بازار تجریش بوده است؟ هر بار که در بین حجرههای بازار سنتی تجریش قدم میزنم، به این فکر میکنم که چه داستانهایی در دل این آجرها نهفته است؟
چطور به ذهن سازندگان این بازار خطور کرده که چنین فضایی از یک بازار را با یک تکیه متصل کنند که به شکل مستطیل در دو طبقه و طبقۀ دوم کاملا ایواندار بوده و آجرهای نورپردازیشده سبز رنگ دارد؟ و در عین حال، فضایی که هوای مطبوع در آن جاری است و خنک نمیباشد.
در سمت غربی تکیه بزرگ تجریش، چندین دهنه مغازه با ارتفاع بیشتر که به آن شاهنشین لقب دادهاند، قرار دارد. همچنین در ضلع شمالی ۵ مغازه و در دو ضلع جنوبی و شرقی نیز ۴ مغازه ساخته شده است. اگر طبقۀ دوم در ایام خاص به استفاده مذهبی نرسد، معمولا بهصورت تجاری مورد استفاده قرار میگیرد. در گذشته، ستونهای چوبی سقف را نگه داشته بود که اکنون با ستونهای فلزی جایگزین شدهاند.
بقیه حجرههای بازار با کاشیهای فیروزهای سر در آنها تزئین شده است که نام حجرهها با خط نستعلیق بر روی آنها حک شده است. همچنین سقف بازار تجریش بهصورت گنبدی شکل طراحی شده و دارای سوراخهای بزرگی است که نور و هوا را به داخل میآورد. گشتی در حجرهها و فروشگاهها
در بازار سرپوشیده بزرگ تجریش، میتوان از «شیر مرغ تا جون آدمیزاد» هر چیزی یافت. نکته حائز اهمیت در این مکان، نظم و ترتیب خاص حجرههاست که بهوضوح بر اساس یک برنامه خاص، هم از نظر نوع کالا و هم اندازه حجرهها، سازماندهی شدهاند.
در ابتدای بازار، نزدیک خیابان و ایستگاه مترو تجریش، چندین آبمیوهفروشی و بستنیفروشی در دسترس قرار دارد که به دلیل کم بودن آلودگی، گزینههای خوبی برای استراحت و خنکی هستند. همزمان با ورود به عمق بازار، با مغازههای آلوچهفروشی، خشکبار و انواع تنقلات روبرو میشوید که واقعاً اشتهای شما را تحریک میکند. و در انتهای بازار میتوانید از میان اقلام متنوع، شامل خوراکیها، پوشاک، کیف و کفش، لوازم خانگی و حتی اسباببازیها، دست پر به بیرون بروید!
پوشاک
در بازار تجریش، مغازههای مختلفی برای خرید پوشاک زنانه، مردانه و بچگانه وجود دارد. انواع مدلهای لباس، روسری، و چادر در اینجا به فروش میرسند. بیشتر فروشندگان پوشاک در این بازار بهصورت عمده فعالیت میکنند و به همین دلیل قیمتهای بسیار مناسبی دارند.
لوازم خانه
قسمتی از بازار به مغازههای لوازم خانگی اختصاص دارد که در آن میتوانید انواع ظروف، قابلمههای مسی، بلور و چینی، و البته وسایل آشپزخانه و جهیزیه را پیدا کنید.
میوه
در کنار تمامی مغازههای میوهفروشی در اطراف بازار، قسمت تکیه بازار تجریش بهویژه برای فروش میوه و ترهبار ویژهسازی شده، که میتوانید با اطمینان، انواع میوهها و سبزیجات را از اینجا با حس و حال محلی تهیه کنید.
ادویه و ترشی
یکی از جذابترین بخشهای بازار، راستۀ حجرههای ترشیفروشی، ادویهفروشی، آلوچه و لواشک است. با قدم زدن در این قسمت، از بوی گوناگون ترشیجات و ادویهها و لواشکها مسحور میشوید و حتی اگر قصد خرید هم نداشته باشید، حداقل یک آلوچه و مقداری ترشی و ادویه به دست خواهید آورد!
صنایع دستی بازار تجریش با بخشهای شگفتانگیز خود، به انبوهی از صنایع دستی، از جمله جواهرات و زیورآلات، انواع تسبیح و گلیمهای زیبا غنی شده است. گشتوگذار میان این محصولات میتواند تجربهای دلپذیر از قدمزدن در یک بازار سنتی را برای شما به ارمغان بیاورد.
شکمگردی در بازار تجریش
تصور کنید که ساعتها در میانه حجرههای قدیمی بازار به گشت و گذار پرداختهاید و از بوهای لذیذ مختلف لذت میبرید، اکنون نوبت آن است که شکمگردی را به این بازارگردی اضافه کنید. واقعاً وسوسهانگیز است که دوباره فقط برای تجربهی شکمگردی به بازار تجریش برگردید!
اگر از هر تهرانی دربارهی رستورانها و کافههای برتر تجریش بپرسید، حتماً شگفتزده میشوند زیرا تعداد این رستورانها و کافهها به قدری زیاد است که آنها نمیدانند از کجا شروع کنند. اما اجازه بدهید در این مقاله کار شما را آسانتر کنم!
در ابتدا بگذارید بگویم که بسته به نوع غذایی که در نظر دارید – چه کباب، غذاهای ایرانی، فستفود، یا آش و دسر – گزینههای جذاب و متنوعی در بازار و خیابانهای منتهی به آن وجود دارد.
علاوه بر این، میخواهم شما را به دنیای خیابانی خوراکیها در ایران نیز آشنا کنم، با انواع چرخهای خوراکی که به ویژه در فصل سرما باقالی و لبو میفروشند. هیچکجا به اندازه تجریش این طعمها را نخواهید یافت!
نزدیک ظهر که میشود، عطر کباب و غذاهای خوشمزه رستورانهای اطراف بازار را پر میکند و حتی کسبههای محلی نیز معمولاً ناهار خود را از رستورانهای قدیمی بازار تهیه میکنند و به نوعی مراجع دائمی آنها به شمار میآیند. رستورانهایی همچونشمرون کباب، آش سیدمهدی، رستوران فلوت، کباب ناب، رستوران باغچه و رستوران اردک آبی تنها چند تا از بهترین رستورانهای تجریش هستند که انتخابی عالی برای تجربه طعمهای خوشمزه ایرانی به شمار میروند.
لواشک و ترشیجات عمه لیلا، گزهای پستهای خشکبار داریوش، و بستنی اکبر مشتی هم از میان معروفترین خوراکیهای لذیذ برای گشت و گذار در بازار تجریش هستند.
تکیه تاریخی و قدیمی بازار تجریش
یکی از قدیمیترین تکیههای موجود در تهران، همین تکیه بازار تجریش است که در تاریخ ۲۵ مهر ۱۳۸۳ به فهرست آثار ملی ایران افزوده شده است.
در حال حاضر، بخشی از تکیه بزرگ تجریش تبدیل به بازار میوه و ترهبار شده، اما در ایام محرم همواره به محلی برای تجمع عزاداران و برگزاری مراسم عزاداری تبدیل میشود و تعزیههای زیبا و فاخری در آن به نمایش گذاشته میشود؛ این تعزیهها به قدری معروف و با اعتبار هستند که در ششمین اجلاس مشورتی عالی ثبت کشور، به عنوان میراث معنوی ایران به ثبت رسیدهاند.
این تکیه که بیش از ۲۰۰ سال، یعنی از زمان قاجاریه، قدمت دارد، داستان شکلگیری اش بسیار جالب است. اوایل قرن دوازدهم شمسی، تعدادی از باغداران و کشاورزان ساکن در تجریش و شمیرانات تصمیم به ایجاد مکانی برای برگزاری مراسم مذهبی و تجمعات عزاداریهای محرم گرفتند که نتیجهی آن تاسیس تکیه بزرگ تجریش در سال ۱۱۷۶ شمسی بود.
در آغاز ساخت این تکیه، سقفی برای آن در نظر نگرفته بودند، اما با گذشت زمان و به ویژه پس از بارندگیهای شدید، تصمیم به ساخت سقف برای تکیه بازار تجریش تهران گرفتند. در سال ۱۳۶۶ شمسی، یک سیل بزرگ در منطقه تجریش به وقوع پیوست و برخی بخشهای محله تجریش و همچنین خود این تکیه به طور کامل ویران شد. با این حال، پس از ترمیم و بازسازی، این مکان همچنان به عنوان یکی از مراکز مذهبی شناخته شده و محل برگزاری مراسم عزاداری امام حسین (ع) به شمار میرود.

مساجد بازار تجریش
یکی از جنبههای جذاب بازار تجریش این است که علاوه بر تکیه، چند مسجد تاریخی تهران نیز در آن قرار دارد. در گذشته، معمولاً مساجد و مدارس را در کنار بازارها میساختند و بازار سنتی تجریش هم از این قاعده مستثنی نیست. در بافت قدیمی بازار، سه مسجد معروف شامل صاحبالزمان (مسجد خان)، مسجد اعظم و مسجد سیدالشهدا جا خوش کردهاند.
مسجد صاحبالزمان تجریش در ورودی بازار، در کوچۀ بعثت و پلاک ۱۰.۸۷ پاساژ قائم واقع شده و مسجد سیدالشهدا نیز در کوچۀ مسجد، پلاک ۱ ساخته شده است. اما قدیمیترین و مهمترین مسجد این بازار، مسجد اعظم نام دارد.
مسجد اعظم تجریش، تاریخی به قدمت بیش از یک قرن دارد و از زمان گسترش تهران در دوره قاجاریه ساخته شده است. ظرفیت این مسجدِ تاریخی در بخش مردان بیش از چهارصد و پنجاه نفر و در بخش زنان بیش از دویست و پنجاه نفر است. تصور وجود چنین مسجدی بزرگ در بافت اصلی بازار تجریش واقعاً دشوار به نظر میرسد که این نکته موجب درک بهتر هنر معماری و جلال این بازار میشود.
فضای داخلی مسجد اعظم تزیینات خاصی ندارد، جز در قسمت محراب که کاشیکاری آن دیدنی است. این مسجد یکی از اصلیترین مکانهای مذهبی در شمیرانات به شمار میرود و در دهۀ اول محرم و شبهای قدر مراسمهای مهمی در آن برپا میشود؛ شخصیتهای سیاسی و معتبر نیز در اینجا به حضور میرسند. بهراحتی میتوان پارامترهای مذهبی و تجاری بازار تجریش تهران را در طول سالها متوجه شد، چرا که این مکان همواره به عنوان یکی از نقاط کلیدی مذهبی و سیاسی در تهران به شمار میآید.
فضای بازار تجریش در مناسبتها
در هر مناسبت مذهبی و غیرمذهبی، بازار تجریش حضوری فعال در زندگی مردم دارد و سالهاست که این بازار مکانی برای تجمع افراد است.
تهرانیها به یاد دارند که گاهی سفر به تجریش برایشان مانند یک روز زیارتی به امامزاده صالح بوده و خانوادههای خود را جمع میکردند تا در اینجا لحظات شادی را تجربه کنند و عکسهای یادگاری بگیرند.
با وجود روزهای مذهبی مانند محرم و صفر، و نیز شبهای قدر که در آن مساجد و تکیه بازار تجریش برنامههای ویژهای را برگزار میکنند، و همچنین تعزیههایی که در میدان تکیه این بازار سنتی برپا میشود، ایام نوروز نیز زمانی شگفتانگیز و پر جنبوجوش برای ساکنان تهران به شمار میآید.
گویی بوی عید در تمام فضا پیچیده و از رقص حاجیفیروز در میان مردم تا اجناس سبزه و ماهی و وسایل هفتسین، حتی پیش از آن که مردم به خرید وسایل چهارشنبهسوری بپردازند، انرژی وصفناپذیری برای استقبال از عید فراهم میآورد. البته با افزایش تعداد بازدیدکنندگان، بافت سنتی بازار تجریش بیشتر با ترافیک و تردد خودروهایی که خود را از خیابان ولیعصر، یکی از زیباترین خیابانهای تهران، به آنجا میرسانند، مواجه میشود.
بهترین زمان برای مراجعه به بازار تجریش
زمان مناسب برای بازدید از این بازار با توجه به هدف شما متفاوت است؛ خواه شما قصد خرید داشته باشید یا صرفاً به دنبال لذت بردن از فضای دلنشین و فرهنگی آن باشید.
اگر هدف شما تنها خرید است، زمان مناسب برای رفتن به بازار تجریش زمانی است که جمعیت کمتر باشد؛ برای مثال، وسط هفتهها و زمانهایی که مناسبت خاصی در پیش نیست.
اما اگر به دنبال تجربه طعمهای بینظیر و یک گشتوگذار میان جاذبههای خوراکی هستید، عصرها زمانی ایدهآل برای شماست؛ چون تمام مغازهها باز هستند و زیبایی شبهای تجریش به مراتب بیشتر میشود. برای حضور در مراسمهای مذهبی و سنتی، ایام خاص آن، مانند دهۀ اول محرم و شبهای قدر، بهترین زمان برای بازدید از بازار تجریش به شمار میرود.
ساعت کار بازار تجریش
بازار تجریش به طور تقریبی هر روز از ساعت ۹ صبح تا ۱۰ شب فعال است و شبها معمولاً از همیشه شلوغتر است. حتی در روزهای جمعه نیز این بازار سنتی باز است، اما در ایام تعطیل به جمعیت بیشتری باید انتظار داشته باشید!
دسترسی به بازار تجریش
بازار علاوه بر مسیر اصلی خود، از سمت پاساژهای اطراف مانند پاساژ قائم تجریش نیز به درون و بیرون دسترسی دارد.
برای رسیدن به بازار تجریش تهران میتوانید از چندین نوع وسایل حملونقل (Transport) استفاده کنید: مترو: خط نهایی متروی تجریش – کهریزک که رنگ قرمز دارد، شما را به میدان تجریش، یعنی ایستگاه تجریش میرساند. جالب است بدانید این ایستگاه عمیقترین ایستگاه متروی تهران است که با چهار ردیف پلهبرقی طولانی باید بالا بروید تا به سطح زمین برسید. به یاد دارم که هر بار که از این ایستگاه به محل کارم میرفتم، به نظر میرسید این پلهها هیچوقت تمام نمیشوند!
بیآرتی (Bus Rapid Transit (BRT)): ایستگاه پایانی اتوبوس خط ۷ بیآرتی راهآهن – تجریش در نزدیکی میدان تجریش و در انتهای میدان قدس قرار دارد (فاصله پیادهروی تقریبا ۵ دقیقه). بنابراین، اگر میخواهید با اتوبوس بیآرتی به بازار تجریش بیایید، این یک گزینه مقرون به صرفه و دسترسی آسان است.
علاوه بر این، خط اتوبوس رسالت- قدس نیز در میدان قدس که در انتهای خیابان شریعتی واقع شده، توقف میکند و میتواند گزینه خوبی برای دسترسی از سمت شرق تهران به میدان تجریش باشد.
تاکسی: تقریبا از تمامی نقاط شهر میتوانید به راحتی به این بازار با تاکسی دسترسی پیدا کنید.
در سطح تهران، گزینههای متنوعی برای سفر به میدان قدس یا میدان تجریش وجود دارد و این مسیر یکی از سریعترین راهها برای رسیدن به بازار تجریش محسوب میشود.
خودرو شخصی: اگر با خودروی شخصی به بازار سفر میکنید، باید از خیابان ولیعصر، ناحیه زعفرانیه و نیاوران به سمت میدان تجریش بروید یا از مسیر خیابان شریعتی به میدان قدس رفته و سپس به سمت میدان تجریش که کمی فاصله دارد، حرکت کنید.
به دلیل شلوغی این مسیر، در سالهای اخیر تعدادی پارکینگ عمومی نزدیک به بازار تجریش و میدان آن تأسیس شده است، اما بهتر است زودتر اقدام کنید تا بتوانید مکانی برای پارک خود پیدا کنید!
بازار تجریش، اوج مراکز خرید تهران
اگر به تاریخچه و امکانات بازار تجریش نگاهی بیندازید، متوجه میشوید که این مکان چه جذابیتی دارد و چگونه به راحتی میتوان به آن دسترسی پیدا کرد. اینجا بهعنوان یکی از مقاصد محبوب تهرانیها برای گشتوگذار و خرید، هر روز یا هر سال تعداد زیادی از افراد را به خود جذب میکند.
اما نمیتوان تصور کرد کسی به تهران سفر کند و از بازار سنتی تجریش دیدن نکند. در میان عطرها و رایحههای خوش و شلوغی زندگی، بافت قدیمی و سنتی این بازار که در سالهای اخیر جوانتر و مدرنتر شده است، تجربهای نو از تهران را به شما ارائه میدهد. شهری که به شلوغی و آلودگی مشهور است، اما میدان تجریش احساس شادابتر و سرزندهتری را به ساکنانش هدیه میدهد.
سوالات متداول
بازار تجریش کجاست؟ بازار تجریش در میدان تجریش تهران واقع است و در مجاورت امامزاده صالح قرار دارد.
ساعت کار بازار تجریش چه زمانی است؟ بازار تجریش هر روز از ساعت ۹ صبح تا ۱۰ شب فعال است و شبها معمولاً شلوغتر است.
بهترین زمان برای بازدید از بازار تجریش چه موقعی است؟ بهترین زمان برای بازدید از بازار تجریش، ساعات وسط هفته و عصرها است، زیرا در این زمان جمعیت کمتر و همه مغازهها باز هستند.
دسترسی به بازار تجریش چگونه است؟ دسترسی به بازار تجریش از طریق مترو، بیآرتی و تاکسی امکانپذیر است و همچنین میتوان با خودرو شخصی به آنجا رفت.
بازار تجریش چه نوع کالاهایی دارد؟ در بازار تجریش میتوان انواع پوشاک، میوه، ادویه، صنایع دستی و لوازم خانگی را خریداری کرد.

نگاهی به تاریخچه بازار

زیبایی و شگفتی معماری بازار تجریش
پوشاک
میوه
شکمگردی در بازار تجریش
تکیه تاریخی و قدیمی بازار تجریش
بهترین زمان برای مراجعه به بازار تجریش
ساعت کار بازار تجریش
بازار تجریش، اوج مراکز خرید تهران




