باغ جهان نما شیراز: قدم در بهشت تاریخی و سرسبز شیراز بزنید

پیشینه باغ جهان نما

باغ جهان‌نمای شیراز، یکی از برجسته‌ترین جاذبه‌های تاریخی و گردشگری شیراز، از قرن هشتم هجری قمری وجود داشته است. این باغ زیبا در مسیر جوی آبی قرار گرفته بود که آبادانی و سرسبزی آن را در طول قرن‌ها تضمین می‌کرد. درختان باغ همواره در نهایت شادابی و طراوت باقی مانده‌اند و به همین دلیل، آن را زینت‌الدنیا نیز می‌نامیدند.

اوج شکوه و جلال باغ جهان‌نما را اما کریم‌خان زند به ارمغان آورد. او دستور داد دور تا دور باغ را حصارکشی کنند و دو سوی خیابان منتهی به باغ را درختکاری نمایند. عمارت مرکزی باغ نیز به فرمان ایشان ساخته شد. این عمارت با سقف چندضلعی، یکی از برترین نمونه‌های معماری دوران زندیه به شمار می‌رود.

منظره کلی باغ جهان‌نما با حوض مرمری و باغچه‌های منظمش، تصویری است که به سادگی از ذهن هر بازدیدکننده‌ای پاک نمی‌شود. این زیبایی حتی مورخان بزرگ و ایران‌شناسان برجسته را مجذوب خود کرده و توصیف‌های دل‌انگیزی از آن در کتب تاریخی کهن به جا مانده است.

معماری کلی باغ جهان نما

باغ‌های ایرانی (Persian Gardens) به طور کلی چند ویژگی اساسی دارند: جوی آبی که از میان باغ عبور می‌کند، خانه باغی در مرکز آن، و حوض بزرگی در جلوی خانه. باغ جهان‌نمای شیراز همه این عناصر را داراست و آن‌ها را به بهترین نحو برای لذت بازدیدکنندگان فراهم کرده است.

جوی آبی که از دل باغ می‌گذرد، رازی پنهان در حفظ رونق و زیبایی پایدار آن در طول سال‌ها بوده است. عمارت مرکزی، ساختمانی هشت‌ضلعی است که دور تا دورش را پنجره‌های زیبایی احاطه کرده‌اند. حوض مرکزی حیاط نیز با فواره‌ای که از دوران باستان تاکنون پابرجا مانده، همچنان جاذبه‌ای بی‌بدیل است.

وجه تسمیه باغ جهان نما

همان‌طور که اشاره شد، باغ جهان‌نما در دوران کریم‌خان زند به اوج شکوه و زیبایی رسید و به همین دلیل، در آن زمان به باغ وکیل نیز معروف بود. اما در دوره فتحعلی شاه قاجار که والی فارس بود، نام آن به جهان‌نما تغییر یافت. در دوران تیموریان، تیمور گورکانی چنان شیفته این باغ شد که دستور ساخت نمونه‌ای از آن در سمرقند را داد. به همین سبب، باغ جهان‌نمایی مشابه در سمرقند وجود دارد که به همان اندازه چشم‌نواز است.

باغ سراسر زیبایی جهان نما

اگر از ارتفاع به باغ جهان‌نما بنگرید، چهار خیابان مشاهده می‌کنید که دو سوی آن‌ها را درختان سرو و پرتقال پوشانده است. در یکی از این خیابان‌ها، جوی آبی تا دیوارهای باغ امتداد دارد. این جوی با فواره‌های کوچک تزیین شده که صدای دل‌انگیز آب را به منظره سرسبز درختان می‌افزاید و فضایی آرامش‌بخش می‌آفریند.

به نظر می‌رسد کریم‌خان زند علاقه‌ای ویژه به عدد هشت داشته باشد، زیرا نمادهای هشت‌گانه در سراسر ساختمان‌ها و باغ پراکنده‌اند و اشاره به آن‌ها خالی از لطف نیست. برجسته‌ترین این نمادها، عمارت کلاه‌فرنگی مرکزی است. سقف هشت‌ضلعی این عمارت پس از گذشت قرن‌ها همچنان استوار مانده است. نمای ساختمان از آجر ساده و بدون تزیین پوشیده شده، اما برخی کارشناسان معماری باور دارند که پیش از این، تزییناتی از کاشی و سنگ داشته که گذر زمان آن‌ها را از میان برده است.

علاوه بر عمارت هشت‌ضلعی، در هر خیابان باغ هشت درخت سرو کاشته شده است. جوی آب اصلی به هشت بخش تقسیم می‌شود و هر بخش هشت فواره کوچک دارد. با توجه به اینکه در ایران باستان عدد هشت مقدس و نماد شانس و خوش‌یمنی به شمار می‌رفته، این تکرارها تصادفی به نظر نمی‌رسد و بخشی از طراحی هوشمندانه باغ است.

بهترین زمان برای دیدن باغ

اردیبهشت‌ماه، بهترین زمان برای سفر به شیراز و بازدید از این جاذبه گردشگری است. در فصل بهار به باغ جهان‌نما بروید و از عطر بی‌نظیر بهارنارنج و منظره درختان سرو سر به فلک کشیده سرمست شوید. پشت سر سروها، منظره تازه و دل‌انگیز کوه‌های زاگرس را خواهید دید که همچون پدری مهربان، همیشه پشتیبان و پناه شیراز بوده است.

در آغاز بهار، گل‌های رنگارنگ در باغچه‌های باغ کاشته می‌شوند تا در اردیبهشت‌ماه به اوج زیبایی برسند و فضایی رنگین و شاداب بیافرینند. حتی حافظ شیرازی نیز نتوانسته از زیبایی این باغ در بهار چشم‌پوشی کند و در اشعارش از سرسبزی و طراوت آن به نیکی یاد کرده است.

عمارت کوشک باغ جهان نما

امروزه باغ جهان‌نما تحت مدیریت صدا و سیمای شیراز است و ممکن است هر روز برای بازدید عموم باز نباشد. اما تا همین اواخر، عمارت کوشک یا کلاه‌فرنگی به عنوان موزه‌ای عمل می‌کرد که بازدیدکنندگان باغ می‌توانستند از آن بهره ببرند. علاوه بر این، فروشگاه‌هایی برای صنایع دستی (Handicrafts) و سوغات شیراز در عمارت دایر بود که انواع زیورآلات دست‌ساز و خوراکی‌های محلی شیراز را عرضه می‌کرد.

نکته جالب دیگری درباره عمارت کوشک، پنجره‌های آن است. تا چند سال پیش، این عمارت با پنجره‌های چوبی زیبا احاطه شده بود که دور تا دور ساختمان را می‌پوشاند. اما مالک خصوصی برای مرمت، آن‌ها را با نمونه‌های آهنی جایگزین کرد. بسیاری از کارشناسان میراث فرهنگی (Cultural Heritage) و معماری اعتقاد دارند این تغییر، نمای بصری ساختمان را خدشه‌دار کرده و آهن اصلاً در معماری سنتی کوشک جایی ندارد.

ساعات بازدید از باغ جهان نمای شیراز

اگر قصد بازدید از باغ جهان‌نما را دارید، درها از ساعت ۸:۳۰ صبح تا ۸ شب باز است. البته این ساعات برای شش ماه اول سال شمسی است و ممکن است به دلیل سرما و تاریکی زودرس در زمستان تغییر کند.

بلیت ورودی برای شهروندان ایرانی ۳۰۰۰ تومان و برای گردشگران خارجی ۱۵۰۰۰ تومان است. برای بازدید از باغ جهان‌نما، دو نکته مهم را به یاد داشته باشید: نخست، باغ در روزهای شهادت تعطیل است، پس حتماً تقویم را بررسی کنید. دوم، همان‌طور که گفته شد، ممکن است تحت مدیریت صدا و سیما باشد؛ بنابراین، پیش از رفتن تماس بگیرید و از دسترسی عمومی مطمئن شوید.

باغ جهان نما کجاست؟

باغ جهان‌نما یکی از نخستین جاذبه‌های گردشگری شیراز است که بلافاصله پس از ورود به شهر در دسترس شماست. این باغ زیبا در خیابان حافظ واقع شده و پس از بازدید از حافظیه، می‌توانید به آن سر بزنید و خود را در آغوش طبیعت و صدای جوی آب غرق کنید. اگر تمایلی به استفاده از خودروی شخصی ندارید، گزینه‌های حمل‌ونقل عمومی (Transport) مانند اتوبوس و تاکسی در اختیارتان است.

برای اتوبوس، از خط پایانه ولی‌عصر به رکن‌آباد یا خط میدان کلبه به میدان رکن‌آباد استفاده کنید. پس از سوار شدن، در چهارراه حافظیه پیاده شوید و مسیر خیابان حافظیه تا باغ را پیاده طی کنید.

برای تاکسی نیز گزینه‌های فراوانی وجود دارد. مسیر چنان آسان و مستقیم است که از هر نقطه شهر،只需 به راننده بگویید به سمت حافظیه می‌روید. البته به دلیل بافت تاریخی منطقه و کمبود زیرساخت‌ها، ایستگاه مترو (Metro) نزدیکی وجود ندارد و باید به اتوبوس یا تاکسی اکتفا کنید.

آدرس باغ جهان نما: استان فارس، شمال شرقی شهر شیراز، ضلع شرقی خیابان حافظ (دروازه‌قرآن)، بالاتر از میدان حافظیه

شماره تلفن باغ: ۰۷۱۳۲۲۷۵۸۷۵

باغ جهان نما روی گوگل مپ

کلام آخر

باغ جهان‌نما، یکی از قدیمی‌ترین و اصیل‌ترین باغ‌های ایرانی است که صدها سال تاریخ کشورمان را در خود نهفته دارد. فراز و نشیب‌های تاریخ در میان درختانش هویداست. درختان سرو و پرتقال زیبایی باغ را دوچندان کرده‌اند و قدم زدن میان آن‌ها و کنار گل‌های رنگارنگ، خاطره‌ای جاودان برایتان رقم می‌زند.

سفر به شیراز می‌تواند یکی از به‌یادماندنی‌ترین تجربیات زندگی‌تان باشد. اما بازدید از باغ جهان‌نما، رنگ و بویی بی‌نظیر به آن می‌بخشد که به زودی فراموش نمی‌شود. با ورود به این باغ، می‌توانید شاهان و شاهزاده‌های ایرانی را تصور کنید که در خیابان‌هایش قدم زده‌اند و حالا نوبت شماست تا همان مسیرها را طی کنید و هوای خنک و دل‌انگیزش را نفس بکشید. در اولین فرصت، چمدان سفر را ببندید و به شیراز زیبا بروید؛ باغ جهان‌نما را هم در صدر فهرست جاذبه‌هایتان قرار دهید. سفری خوش و سلامت.

سوالات متداول

باغ جهان‌نما کجاست؟ باغ جهان‌نما در استان فارس، شمال شرقی شهر شیراز و در ضلع شرقی خیابان حافظ واقع شده است.

ساعات بازدید از باغ جهان‌نما چه زمانی است؟ ساعات بازدید از باغ جهان‌نما از ساعت ۸:۳۰ صبح تا ۸ شب است، اما این ساعات ممکن است در زمستان تغییر کند.

بهترین زمان برای بازدید از باغ جهان‌نما چه زمانی است؟ بهترین زمان برای بازدید از باغ جهان‌نما، فصل بهار به ویژه اردیبهشت‌ماه است که باغ در اوج زیبایی خود قرار دارد.

آیا باغ جهان‌نما بلیت ورودی دارد؟ بله، بلیت ورودی برای شهروندان ایرانی ۳۰۰۰ تومان و برای گردشگران خارجی ۱۵۰۰۰ تومان است.

آیا باغ جهان‌نما در روزهای خاصی تعطیل است؟ بله، باغ در روزهای شهادت تعطیل است و توصیه می‌شود قبل از رفتن، تقویم را بررسی کنید.