۱. موزه سینما
در پیادهروی خیابان ولیعصر، گذر از موزه سینما بدون توقف و بازدید، تقریباً غیرممکن است. این بنای تاریخی که به دوران قاجار بازمیگردد، در پشت باغ فردوس قرار گرفته و امروزه به موزه سینمای ایران (Iran Cinema Museum) تبدیل شده است.
هر جزئی از این ساختمان زیبا، از پنجرههای چوبی دستساز گرفته تا دیوارها و ستونهای هنرمندانه، و حیاطی سرسبز با درختان کهنسال، که قدم زدن در آنها لذتی بیپایان به همراه دارد، شگفتانگیز است. در فضای بیرونی موزه، کافههای دلنشینی وجود دارند که میتوانید در آنها بنشینید، از اتمسفر پر از جذابیت و تاریخ لذت ببرید و نوشیدنیهای خوشطعمی را امتحان کنید.
در این موزه، فرصتی بینظیر برای نگاهی عمیق به تاریخ سینمای ایران فراهم است. مشاهده تصاویر سینماگران برجسته، جوایز و دستاوردهای سینمایی کشور، به ویژه برای علاقهمندان به هنر هفتم، تجربهای فراموشنشدنی خواهد بود.
آدرس: تهران، پشت باغ فردوس، خیابان ولیعصر، موزه سینما
۲. سرای روشن
خیابان ناصرخسرو یکی از خیابانهای تاریخی تهران با جاذبههای متنوع گردشگری است. سرای روشن از بناهای قدیمی و برجسته این خیابان به شمار میرود.
تهران به عنوان یکی از مقاصد تاریخی و زیبای ایران، در خیابان ناصرخسرو با چنین جواهراتی میدرخشد.
سرای روشن در سال ۱۹۳۲ میلادی (۱۳۱۱ شمسی)، یعنی حدود ۹۰ سال پیش، به عنوان یکی از نخستین مجتمعهای تجاری مدرن ایران ساخته شد. معماری گوتیک (Gothic architecture) آن و طراحی منحصربهفردش، در آن دوران ویژگیهای چشمگیری بودند که همچنان توجهها را به خود جلب میکنند.
اگر با مفهوم معماری گوتیک آشنا نیستید، این سبک یکی از شیوههای ساختمانی مذهبی است که عمدتاً در کلیساهای اروپایی به کار رفته و با قوسها و طاقهای نوکتیز به عنوان ویژگیهای اصلی شناخته میشود.
در ایران، بنایی شبیه به سرای روشن به ندرت یافت میشود. نماد زرتشت (اهورامزدا) که بر بالای این بنا قرار دارد، هویتی ایرانی و خاص به آن بخشیده و آن را از دیگر سازهها متمایز میکند.
نشانی: تهران، خیابان ناصرخسرو، سرای روشن
۳. تماشاگه زمان
اگر به دنبال نمادی از معماری ایرانی سنتی و لذت قدم زدن در باغی زیبا هستید، تماشاگه زمان گزینهای ایدهآل برای بازدید در تهران خواهد بود.
صاحب این بنای جذاب، که بدون شک یکی از زیباترین ساختمانهای تهران است، تاجری به نام حسین خداداد بوده است. به نظر میرسد خداداد نه تنها از ثروت هنگفتی برخوردار بود، بلکه سلیقهای هنرمندانه نیز در انتخاب معماری داشت.
این عمارت با قدمتی حدود ۸۰ سال، دارای معماریی فوقالعاده است؛ از پنجرههای ظریف و طراحی کلی ساختمان گرفته تا رنگآمیزی در و دیوارها و جزئیات دقیق، همه نشاندهنده دقت و سلیقه بالای سازندگان آن است. امروزه، تماشاگه زمان به موزهای برای نمایش مجموعهای از ساعتهای نفیس تبدیل شده و بازدید از آن برای عموم آزاد است.
نشانی: تهران، خیابان زعفرانیه، بین خیابان کافیآبادی و خیابان بغدادی، تماشاگه زمان
۴. موزه آبگینه تهران
موزه آبگینه، که امروزه با این نام شناخته میشود، در گذشته محل سکونت و فعالیت قوامالسلطنه، وزیر احمد شاه قاجار، بوده است. قدمت این بنا، که یکی از جذابترین بناهای تاریخی تهران به شمار میرود، به بیش از ۹۰ سال میرسد.
پس از آن، زمانی که این خانه از مالکیت قوام خارج شد، به سفارت مصر در ایران تبدیل گردید و در نهایت در سال ۱۳۵۵ شمسی به موزه آبگینه (Abguineh Museum) تغییر کاربری داد.
معماری این موزه ترکیبی هنرمندانه از سبکهای ایرانی و اروپایی است. طبقه اول و دوم از طریق پلههایی به سبک روسی به یکدیگر متصل شدهاند. زیباییهای داخلی و خارجی موزه آبگینه هر دو به یک اندازه خیرهکننده هستند. اگر گچبریهای ظریف، ستونهای چوبی و لوسترهای کریستالی آن نتواند شما را مجذوب کند، شاید نیاز به بازنگری در حس زیباییشناختیتان باشد!
درون این موزه، تالارهایی با معماری نفسگیر و اشیای تاریخی از دورههای مختلف مانند دوران سلجوقیان به نمایش گذاشته شدهاند. بازدید از آنها نه تنها برای تاریخدوستان، بلکه برای هر کسی که به بناهای زیبا و قدیمی علاقهمند است، جذاب خواهد بود.
نشانی: تهران، خیابان…
سیتیر، موزه آبگینه تهران
۵. کاخ گلستان
در سال ۲۰۱۳، کاخ گلستان به عنوان میراث جهانی یونسکو (UNESCO World Heritage) ثبت شد. این مجموعه سلطنتی دیدنی، شامل بناهایی است که در دوران قاجار محل فعالیت مقامات دولتی بوده و نمادی از شکوه تاریخی ایران است.
معماری کاخ گلستان، آمیزهای از اصول ایرانی و اروپایی است. ساختمان با طاق و سقفهای آینهکاریشده و دیوارهای کاشیکاریشده، در دل باغ ایرانی (Persian Garden) قرار گرفته است. هر چقدر هم در توصیف ظرافتها و ریزهکاریهای آن مانند بادگیرهای سنتی ایرانی سخن بگوییم، نمیتوانیم شکوه آن را برای کسانی که ندیدهاند، به طور کامل منتقل کنیم. بنابراین، در برنامه سفر به تهران، بازدید از کاخ گلستان را به عنوان یکی از برجستهترین جاذبههای تاریخی پایتخت، فراموش نکنید.
نشانی: تهران، میدان پانزدهخرداد، کاخ گلستان
۶. شمسالعماره
شمسالعماره یکی از بناهای شگفتانگیز تهران است که از نامگذاری تا جزئیات معماریاش، جلوهای از سلیقه و هنر ایرانی را به نمایش میگذارد. ناصرالدین شاه در سال ۱۲۸۴ قمری تصمیم گرفت بنایی بسازد که از آن، چشماندازی وسیع بر شهر تهران داشته باشد.
دو سال بعد، ساخت شمسالعماره به پایان رسید و ناصرالدین شاه از نتیجه کار راضی بود. این بنا با دو برج مشابه در قسمت بالایی، پنجرههای قوسدار، کاشیهای نفیس و در بزرگ ورودی به سالن اصلی، از ویژگیهای برجسته طراحیاش برخوردار است. در دورانی که برجهای مدرن وجود نداشتند، شمسالعماره بلندترین بنای زنده تهران به شمار میرفت.
نشانی: تهران، خیابان پانزدهخرداد، شمسالعماره
۷. کاخ سبز
کاخ سبز یکی از زیباترین بناهای مجموعه کاخ گلستان و احتمالاً جذابترین آنهاست. این کاخ که در دوران قاجار ساخته شده، از برجستهترین بناهای تاریخی تهران است. در دوره پهلوی، رضاشاه آن را به مدت یک سال به عنوان اقامتگاه خود انتخاب کرد و سپس به مکانی برای پذیرایی از مهمانان سلطنتی تبدیل نمود.
سنگهای مرمر سبزرنگ کاخ از معادن مشهور خراسان و زنجان به تهران آورده شدهاند. آیا تاکنون از این کاخ بازدید کردهاید؟ نظرتان درباره زیباییهای آن چیست؟
در میان جاذبههای پایتخت، کاخ گلستان با طراحی شگفتانگیز خود، دل هر بینندهای را میرباید. این بنای میراث فرهنگی یونسکو، علاوه بر نمای بصری خیرهکننده، با تالار آینه و فرش دستباف مشهورش شناخته میشود. فرشی که در تالار آینه قرار دارد، به دستور رضاشاه و طی هفت سال بافته شده است.
نشانی: تهران، خیابان البرزکوه، مجموعه سعدآباد، کاخ گلستان
۸. موزه هنرهای معاصر تهران
موزه هنرهای معاصر (Museum of Contemporary Art) یکی از بزرگترین و جذابترین موزههای ایران است. کامران دیبا، معمار این بنا، با الهام از عناصر معماری سنتی ایران، ترکیبی منحصربهفرد از سنت و مدرنیته خلق کرده است. این ساختمان یکی از دیدنیترین بناهای تهران و حتی کل ایران به شمار میرود.
اگر به نمای بیرونی آن دقت کنید، دو بادگیر که نماد طراحی سنتی ایرانی هستند، در کنار عناصر مدرن، خودنمایی میکنند. این سطح از زیبایی و هنر در معماری، واقعاً ستودنی است.
نشانی: تهران، خیابان کارگر شمالی، موزه هنرهای معاصر
۹. کاخ مسعودیه
در دوره قاجار، کاخ مسعودیه در سال ۱۲۵۱ قمری ساخته شد و از آن زمان، شاهد رویدادهای تاریخی متعددی بوده است؛ از تأسیس وزارت آموزش و پرورش تا ایجاد نخستین کتابخانه رسمی ایران.
موزاییکها و کاشیهای زیبا، باغهای سرسبز و گچکاریهای خیرهکننده، از نشانههای اصلی این بنای تاریخی هستند. امروزه، با گشتوگذار در این موزه و لذت بردن از کافه تاریخیاش، میتوانید تجربهای منحصربهفرد در دل معماری قاجاری داشته باشید.
نشانی: تهران، خیابان ملت، کاخ مسعودیه
۱۰. تئاتر شهر
تئاتر شهر که در سال ۱۳۵۱ شمسی تأسیس شد، نمونهای برجسته از ترکیب عناصر معماری مدرن و سنتی است. ستونهای بلند با الگوهای هندسی جذاب و کاشیهای سرامیکی نمای آن، زیبایی خاصی به بنا بخشیدهاند.
ورودی اصلی با در چوبی بزرگ، فضایی دلنشین و خوشآمدگو برای بازدیدکنندگان ایجاد میکند. تئاتر شهر چند طبقه است و بدون شک یکی از دیدنیترین بناهای تهران محسوب میشود.
نشانی: تهران، خیابان انقلاب، تئاتر شهر
در پایان
تهران با بناهای تاریخی و ارزشمند خود، در میان ساختمانهای بلند و گاهی بیهویت مدرن، همچنان هویت فرهنگیاش را حفظ میکند. بازدید از این جذابترین بناهای تهران را از دست ندهید. با یادآوری شاهکارهای گذشته، به زیباییهای معماری قدیمی پایتخت پی خواهید برد که روزگاری نماد هنر و ظرافت ایرانی بودند.
سوالات متداول
موزه سینما کجاست و چه تاریخی دارد؟ موزه سینما در تهران، پشت باغ فردوس و خیابان ولیعصر واقع شده و به دوران قاجار بازمیگردد.
چرا کاخ گلستان مهم است؟ کاخ گلستان به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده و نشانهای از شکوه تاریخی ایران و معماری قاجاری است.
سرای روشن چه نوع معماری دارد؟ سرای روشن دارای معماری گوتیک است و به عنوان یکی از نخستین مجتمعهای تجاری مدرن ایران در سال ۱۹۳۲ ساخته شده است.
تماشاگه زمان چه ویژگیهایی دارد؟ تماشاگه زمان با معماری فوقالعاده و طراحی دقیق، موزهای برای نمایش ساعتهای نفیس با قدمتی حدود ۸۰ سال است.
موزه آبگینه چه نوع اشیایی را به نمایش میگذارد؟ موزه آبگینه اشیای تاریخی از دورههای مختلف، از جمله آثار دوره سلجوقیان را به نمایش میگذارد.
